Het is druk in de hal van de kerk in Kampen. Die avond trad het Ricciotti Ensemble op in het kader van het kerkasiel Kampen, dat inmiddels al ruim 300 dagen gaande is. Het ensemble nam twee uur van de doorlopende viering voor zijn rekening en de kerkzaal zat vol. Het Ricciotti Ensemble speelt al meer dan vijftig jaar ‘overal en voor iedereen’ live muziek met een orkest van jonge musici tussen de achttien en dertig jaar. Ze brengen een bonte verzameling muziek naar mensen die daar normaal gesproken niet of nauwelijks mee in aanraking komen.

Michiel de Koster (49) werkt al meer dan twintig jaar als docent aan de Fontys Hogeschool Pedagogiek in Tilburg. Zijn weg naar het onderwijs begon in Middelburg, en leidde via Nijmegen naar een studie Pedagogische Wetenschappen in Utrecht, waar hij in 2001 afstudeerde. De ideeën van pedagoog Martinus Langeveld vormen nog altijd een rode draad in zijn werk. In een interview met Marianne Sommers reflecteert hij op de spanningen tussen meten en vormen, presteren en menswording, harde en zachte kanten van onderwijs.

Weerbaarheid, verzet en overgave: op het eerste gezicht lijken het tegenpolen, maar in werkelijkheid horen ze vaak bij elkaar. In de Joodse geschiedenis vinden we van elk talloze voorbeelden. In deze beeldmeditatie, met een schilderij van Shoshannah Brombacher, worden we uitgenodigd stil te staan bij deze thema’s – juist met Rosh Hashana voor de deur.

Martin Luther King wist wat het betekende om bedreigd te worden. Hij streed voor de gelijkwaardigheid van zwarte burgers, ook al zette hij daarmee zijn leven op het spel. In zijn diepste angstmomenten ontdekte hij dat hij het niet alleen hoefde te doen: Gods stem bemoedigde hem, gaf hem kracht en weerbaarheid. Zo werd hij bekleed met de wapenrusting van God.

Alle dingen nieuw is het laatste boek van Erik Borgman. Het is zijn magnum opus, met een veelbelovende ondertitel: ‘Een theologische visie voor de 21ste eeuw’. Dit boek is nog maar het begin, er is een trilogie aangekondigd. Dit eerste deel heet ‘invocatio’, aanroeping. Het tweede en derde deel dragen de titels ‘creatio’, schepping, en ‘redemptio’, verlossing. Het moet uitlopen op een ‘renovatio’, vernieuwing.

Oorlog en vrede houden de mensheid al eeuwenlang bezig. Nu wereldmachten opnieuw inzetten op bewapening, is die vraag actueler dan ooit. Hoe ga je als christen om met geweld? Tegen die achtergrond las theoloog Jan Venderbos Alleen door vrede van Eugen Drewermann – een boek dat angst aanwijst als motor van oorlog en de Bergrede presenteert als weg naar genezing.

Is hoop wel altijd een deugd? In het denken van Hannah Arendt verschijnt hoop niet als troost, maar als risico. In plaats van een remedie tegen het kwaad, kan hoop juist de blik afwenden van de werkelijkheid. Deze beschouwing onderzoekt Arendts kritische visie op hoop en laat zien hoe zij, via haar concept van nataliteit, een alternatieve ethiek van handelen ontwikkelt – geworteld in het hier en nu, niet in een uitgestelde toekomst.

Hoe leef je in totale overgave aan God zonder jezelf te verliezen? Die vraag staat centraal in het mystieke meesterwerk De spiegel der eenvoudige zielen van Marguerite Porete. In een tijd van kerkelijke vervolging en intellectuele controle durfde zij te spreken over een vrijheid die geen menselijke macht kan geven: de vrijheid van de liefde.

Moed is een waagstuk, schreef Paul Tillich, want moed kijkt altijd in de ogen van alles wat het bestaan (het zijn) bedreigt. Je loopt niet weg voor datgene waar je bang voor bent, maar je gaat het aan. Je blijft het bestaan bevestigen door de manier waarop je leeft en keuzes maakt. Maar waar haal je zulke moed vandaan wanneer alle grond onder je voeten is verdwenen? Tillich zelf komt uit bij een uiterste vorm van geloof: absoluut geloof, ontdaan van alle zekerheden.